مسئول واحد بهداشت دهان و دندان شبکه بهداشت و درمان شهرستان قشم
خانم ایمانی
شرح وظایف:
معرفی واحد سلامت دهان و دندان
سلامت دهان و دندان از شاخه های مهم بهداشت عمومی است که در سلامت کلی افراد تاثیر بسزایی دارد.
در مرکز بهداشت واحد ستادی بنام واحد بهداشت دهان و دندان داریم که کلیه واحدهای دندانپزشکی مراکز بهداشتی درمانی شهری و روستایی تحت پوشش این واحد ارائه خدمت می نماید.
در شهرستان حاجی آباد 1واحد دندانپزشکی در خود شهر حاجی آباد و یک واحد شهری روستایی درمرکز فارغان و 1 واحد شهری روستایی در سرگز احمدی داریم .
پرسنل شاغل در واحد : یک نفر کارشناس مسئول واحد بهداشت دهان ودندان یک دندانپزشک پیام آور و 1دندانپزشک قراردادی شاغل در مراکز بهداشتی درمانی مشغول بکار هستند .
اهداف کلی :
ارتقاء سطح سلامت دهان و دندان جامعه با ارائه آموزش بهداشت دهان و دندان خدمات پیشگیری و بهداشتی و ارائه خدمات درمانی
اهداف بینابینی :
1- ارتقاء سلامت دهان و دندان کودکان زیر 6 سال :
الف) مراقبت و معاینه این گروه سنی
ب) فلوراید تراپی موضعی با ژل در مراکز بهداشتی درمانی
ج) آموزش مادران در زمینه مراقبت از دندان های کودکان
2- ارتقاء سلامت دهان و دندان کودکان 12-6 سال
الف) انجام معاینه و مراقبت دهان و دندان گروه مورد نظر
ب) تکمیل شناسنامه کودکان در پایگاه سنجش و مدارس توسط مراقبین بهداشتی
ج) اجرای طرح سلامت در مدارس
د) انجام فیشورسیلانت در مراکز بهداشتی و درمانی
3- ارتقاء سلامت دهان و دندان مادارن باردار
الف) آموزش ، مراقبت و ارائه خدمات درمانی برای این گروه
ب) مشاوره قبل از ازدواج و بارداری
ج)برنامه های آموزشی ویژه این گروه در مرکز بهداشتی درمانی و خانه های بهداشت
4- آموزش بهداشت دهان و دندان
الف) تهیه یا توزیع تراکت و پمفلت بین اقشار جامعه
ب) آموزش رابطین
ج) برنامه های آموزشی برای گروههای پرخطر جامعه
د) برنامه های آموزشی برای کلیه پرسنل بهداشت و درمان
ه) تهیه مطلب آموزشی و چاپ در مجلات محلی شهرستان
5- طرح کنترل عفونت
الف) آموزش پرسنل
ب) تهیه مواد و تجهیزات کنترل عفونت
ج) پایش و نظارت مستمر بر مرکز
6- پشتیبانی از واحدهای بهداشت دهان و دندان
الف) استفاده بهینه از نیروها و تجهیزات
ب)توزیع عادلانه و مناسب مواد دندانپزشکی در مراکز بهداشتی درمانی
ج) تعمیر تجهیزات مراکز دندانپزشکی
د) آموزش پرسنل در زمینه حفظ و نگهداری از وسایل و تجهیزات
ه) پیگیری بهسازی فضای فیزیکی واحدهای بهداشت دهان و دندان با هماهنگی با واحد گسترش به مدیر و معاون شبکه
7- آمارو اطلاعات
الف) جمع آوری تنظیم و ارسال آمار ماهانه مراکز به معاونت بهداشتی دانشگاه
ب) تنظیم آمار و عملکرد ماهانه دندانپزشکان و ارسال به معاونت بهداشتی دانشگاه
ج) تهیه شاخص و عملکرد مراکز بصورت نمودار در طی سال
د) ارسال فیدبک و گزارش ارزشیابی آمار
8- پایش و ارزشیابی
الف) نظارت مستمر بر مراکز و خانه های بهداشت و ارائه خدمات بهداشتی
ب) ارسال فیدبک و ارزشیابی نظارت های انجام شده
ج) نظارت و پایش طرح سلامت دانش آموزی
گروههای هدف دندانپزشکی :
الف) مادران باردار ویژه به علت شیوع التهاب لثه
ب) کودکان زیر 6 سال به علت حفظ مراقبت از دندانهای شیری
ج) کودکان 12-6 سال به علت رویش دندان های دایمی و شیوع پوسیدگی در سنین پایین
دندانپزشکان در مراکز دندانپزشکی این شهرستان آماده ارائه خدمات زیر می باشند :
* معاینه و آموزش به کلیه مراجعین
* کشیدن دندان های غیر قابل نگهداری
* ترمیم دندان های پوسیده بویژه برای کودکان 12-6 سال و ترمیم دندان های دایمی
* جرم گیری و بروساژ دندان ها مخصوصا زنان باردار و شیرده
* فلوراید تراپی برای کودکان زیر 6 سال جهت پیشگیری از پوسیدگی دندان های دایمی
* برگزاری کلاس های آموزشی در مراکز و خانه های بهداشت برای مادران باردار ، شیرده ،زنان در سنین باروری ، زوجهای جوان و رابطین بهداشتی
* شرکت در طرحهای تحقیقاتی بهداشتی منطقه
هر واحد دندانپزشکی جهت ارائه خدمات پیشگیری ثانویه به وسایل زیر تجهیز می باشند .
1. یونیت و صندلی دندانپزشکی
2. دستگاه فور و اتوکلاو جهت استریلیزاسیون وسایل و کنترل عفونت
3. دستگاه جرم گیری و وسایل و مواد لازم برای انجام جرم گیری
4. مواد و وسایل اورژانس های دندانپزشکی
5. وسایل مورد نیاز کشیدن و جراحی دندان
6. وسایل مورد نیاز ترمیمی دندان
7. وسایل مورد نیاز فیشور سیلانت
8. موارد مورد نیاز فلوراید تراپی
هاری؛ بیماری کشنده
از ابتدای سال جاری تا پایان دی ماه ۲۳۱ مورد گزیدگی ناشی از حیوانات به شبکه بهداشت و درمان شهرستان قشم مراجعه و واکسن هاری دریافت کرده اند، که ۲۲۵ نفر ایرانی و ۵ نفر غیر ایرانی بوده اند
مدیر شبکه بهداشت و درمان شهرستان قشم میزان کشندگی بیماری هاری را صددرصد بیان کرد و گفت: از ابتدای سال جاری تا پایان دی ماه ۲۳۱ مورد گزیدگی ناشی از حیوانات به این مرکز مراجعه و واکسن هاری دریافت کرده اند، که ۲۲۵ نفر ایرانی و ۵ نفر غیر ایرانی بوده اند.
دکتر یاسر مرادی افزود: از دویست و سی و یک نفر که مورد حیوان گزیدگی قرار گرفته اند، ۱۶۳ مورد معادل ۷۰ درصد ناشی از گزیدگی با سگ و ۶۸ مورد نیز ناشی از گزیدگی با گربه و سایر حیوانات بوده است.
وی تعداد دفعات تزریق واکسن و سرم هاری را وابسته به زخم ایجاد شده بیان کرد و ادامه داد : از ۱۶۳ مورد سگ گزیدگی ۹۹ مورد سگ های دارای صاحب و ۶۴ مورد سگ های بدون صاحب بوده است .
دکتر مرادی در خصوص بیماری هاری چنین گفت: هاری یک بیماری ویروسی کشنده است که مخصوص پستانداران گوشتخواران اهلی و وحشی می باشد. میزان کشندگی این بیماری بالا( صددرصد) است به طوری که پس از ظهور اعلائم بیماری چه در انسان و چه در حیوان درمان پذیر نبوده و بیمار محکوم به مرگ می باشد.
وی در راستای اقدامات اولیه پیشگیری از ابتلا به بیماری هاری را این چنین بیان کرد: شستشوی زخم با آب و صابون به مدت ۱۵ دقیقه ضروری، و مراجعه جهت انجام واکسیناسیون حتی در صورت واکسینه شدن حیوانات، را حیاتی برشمرد.
دکتر مرادی در خصوص اقدامات تکمیلی تر توضیح داد :در صورت نیاز به بخیه در زخم های ایجاد شده حتما با تایید متخصص باشد و از دیگر نکاتی که باید در نظر گرفته شود تحت نظر گرفتن سگ و گربه به مدت ۱۰ روز (به جز موش خانگی ، موش صحرایی، خرگوش و همستر که نیاز به تزریق واکسن هاری ندارند)، سایر حیوانات اعم از اهلی (گاو،گوسفند،الاغ و غیره) و وحشی نیاز به تزریق واکسن هاری دارند.
مدیر شبکه بهداشت تزریق واکسن دیفتری _ کزاز بعد از بررسی سابقه واکسیناسیون ضروری دانست و مراجعه به پزشک و تجویز آنتی بیوتیک جهت جلوگیری از عفونت زخم ناشی از گزیدگی، مهم عنوان کرد.